BAZ: Verplichte AOV voor zzp’ers: dit is wat je moet weten

Veel zelfstandigen hebben geen arbeidsonderschiktheidsverzekering. Vaak is dit een bewuste keuze om kosten te besparen, maar niet verzekerd zijn betekent uiteindelijk een risico op flinke financiële problemen. Juist daarom wil de overheid een basisverzekering voor zelfstandigen in het leven roepen. De verplichte AOV komt daarmee steeds dichterbij. Hoewel zeker nog niet alles rond is, leggen we je graag de huidige stand van zaken uit.

Allereerst: Wat is de BAZ precies?

De BAZ is de publieke basisverzekering voor arbeidsongeschiktheid voor zelfstandigen. Daarbij gaat het niet alleen om “klassieke zzp’ers”, maar ook om bijvoorbeeld ondernemers in maatschappen of eenmanszaken. De BAZ staat los van de WIA. Het UWV zal de arbeidsongeschiktheid beoordelen en het bedrag uitkeren. De premie die je als zelfstandigen dient te betalen, gaat naar de Belastingdienst. Verder bestaat er een wachttijd van twee jaar voordat de uitkering kan starten, wat meteen een kritiekpunt is, want als zelfstandige blijf je voor die eerste twee jaar uitval verantwoordelijk. De uitkering loopt tot de AOW-leeftijd en is gemaximeerd rond het wettelijk minimumloon. Met deze regels biedt de BAZ ten opzichte van een private AOV weinig ruimte voor maatwerk.

Wanneer gaat de BAZ in?

Op zijn vroegst in 2030, maar dit staat nog niet vast. Deze nieuwe regeling is niet zomaar rond: het voorstel vraagt veel uitvoering (UWV, premie-inning, etc), maar juist op die uitvoering is er kritiek. Zo heeft de Raad van State het voorstel “niet of nauwelijks uitvoerbaar” genoemd. Dit maakt dat de uitvoerdatum nog niet in beton gegoten is.

Hoeveel bedraagt de premie?

De premie is verlaagd naar 5.4% van de winst uit de onderneming. Daarbij geldt ‘r een maximale premiegrondslag van 142,86% van het wettelijk minimumloon. De maximale premie bedraagt daarmee ongeveer 170 euro per maand. De hoogte van deze premie stuit op weerstand. Veel zelfstandigen verwachten jarenlang premie te betalen, zonder ooit te incasseren. Daarnaast wordt er geen rekening gehouden met de aard van het beroep en wordt er dus niet gewerkt met een arbeidsongeschiktheidspercentage zoals bij de WIA.

Ik heb al een AOV, wat nu?

Voor veel zzp’ers reist de vraag of zij een nieuwe verzekering moeten aanvragen. Een terechte vraag, waar nog geen eenduidend antwoord op bestaat. Of je met een AOV ook onder de verplichte BAZ gaat vallen, hangt af van de peildatum. En juist die staat nog niet vast. De peildatum is de datum waarop wordt vastgesteld of je al een AOV had en dus over overgangsrecht beschikt. We weten ook nog niet zeker of deze datum überhaupt in 2026 valt, hoewel dit wel de verwachting is. Wel weten we dat de peildatum niet dezelfde datum hoeft te zijn als het ingaan van de wet. We werken twee situaties voor je uit:

Ik heb een AOV vóór de peildatum

Er gaan veel lijstjes met verschillende voorwaarde de ronde, dus pin ons hier niet op vast…. Maar het lijkt alsof er maar één vaste eis is voor het overgangsrecht: de bestaande AOV moet uitkeren tot minimaal 55 jaar. Het verzekerde bedrag en medische uitsluitingen zouden geen doorslaggevende rol spelen.

Ik heb een AOV ná de peildatum

Als je na de peildatum een AOV afsluit, kun je allen vrijstelling krijgen als de private verzekering minstens dezelfde voorwaarden biedt als de BAZ, zoals:

• Twee jaar wachttijd
• Uitkering tot AOW-leeftijd
• Geen beperkende constructies voor de dekking

 Een belangrijke toevoeging is dat deelname aan een broodfonds of schenkkring niet geldt als vervanging van de BAZ, en je dus geen vrijstelling kan opleveren.

Conclusie

Voor de peildatum een AOV aanvragen lijkt gunstig, maar gezien de specifieke datum nog niet bekend is, blijft dit een afweging.

 Wat kun je nú doen?

• Breng je huidige risico’s en vangnetten in kaart: Heb je al een AOV, of een goede buffer? Hoe lang kun je uitvallen?
• Controleer de voorwaarden van je huidige AOV: Zo weet je of je voor vrijstelling in aanmerking komt
• Volg de peildatum en wetgeving: Zo kun je op tijd reageren

 Wil je meer weten over de BAZ? Of heb je behoefte aan een sparringpartner? Neem contact op met Dorèth via doreth@zzp-r.nl.